Aningaaq’ın öyküsü

Yerçekimi filminin en enteresan sahnelerinden biri, uzay boşluğunda bir aracın içinde çaresiz akalan astronotun, umutsuzca telsize sarılıp yardım araması. İzleyenler sahneyi hemen hatırlayacaktır. Ryan Stone (B. Bullock) can havliyle kapağı attığı Rus mekiğinde telsizi eline alıp bağırır ‘may day may day’ kısa süre sonra parazitli bir cevap gelir, ancak Stone, muhatabının ne demek istediğini anlamaz, zira başka bir dilde konuşmaktadır. Üstelik adını ‘May day’ sanmıştır. Ölümün, birkaç nefes ötede olduğu anda oluşan bu kara mizah tablosu astronotu trajik bir kahkahaya savurur. Zira, telsizden köpek ve bebek sesi gelmekte, karşıdaki adam bir şeyler anlatmaktadır.

Filmi izledikten sonra Çinli’nin (Konuşmanın Çince olduğunu düşünmüştüm) ne anlattığını merak edip araştırınca ilginç bir ayrıntı ile karşılaştım. Yerçekimi’ndeki bu ayrıntı epey ışık tutucu oldu. Zira bu sahne başka bir –kısa- filmle çakışıyormuş. Yönetmen Alfonso Cuaron’un oğlu Jonas’ın (ki senaryoyu beraber yazmışlar) çektiği ama birkaç festival hariç pek bir yerde göstermediği Aningaaq isimli kısa filmin kahramanı, bir ara telsizle aydan olduğunu düşündüğü biriyle bağlantı kuruyor.

Aningaaq, Greeenland mitolojisinde aya verilen isim. Dolayısıyla Yerçekimi’de kahramanımızın telsizde denk geldiği adam Çince değil Grönland diliyle konuşuyor. Ve bir masal anlatıyor.

Şimdilik sadece birkaç festivalde gösterilen Aningaaq, 2014 yılında internet üzerinden izlenilebilir diye tahmin ediliyor. Meraklıları için belirteyim, bu kısa filmin, Yerçekimi’nin DVD extralarına konulması düşünülmüyormuş.

Öte yandan, filmin analizinde değinmek istemedim, zira adamların akıllarına hiç gelmemiştir diye düşünmüştüm ama, oğul Jonas’ı biraz araştırınca ‘neden olmasın?’ sorusu aklıma takıldı. Jonas, Yunus isminin batıdaki karşılığı ve biliyorsunuz HZ. Yunus’un (AS) Kur’an’da da anlatılan bir öyküsü var. Yerçekimi, aslında esbabın bilkülliye sükut ettiği balığın karnında sıkışıp kalması hikayesine de benziyor. Baba oğul Cuaron’lar bu hikayeden ne kadar haberdarlar emin değilim ama meselenin bu boyutunu da eklemiş olayım.

Son bir kaç ayrıntı: 10 yaşında babasının filmine oyuncu olarak ısındırılan, 14 yaşında (Küçük Prenses ile)sete dahil edilen Jonas Cuaron, sanat yönetimi, yapım ve görüntü konusunda gelecek vadeden bir sinemacı. Sıra dışı filmi Año Uña, yetişkin bir Amerikalı turist ile küçük bir Meksikalı çocuğun aşkını, pek alışık olmadığımız teknikle perdeye yansıtmıştı. Sadece 8 bin dolar bütçeli film, pek çok otoriteden övgü almıştı. Jonas şimdilerde senaryosunu babasıyla yazdığı Çocuk ve Ayakkabısı filminin montajıyla meşgul.

Ünlü yönetmen James Cameron’un, filmle ilgili ‘Bugüne kadar çekilmiş en iyi uzay filmi’ dediği Yerçekimi’nin tamamı stüdyo ortamında çekilmiş ve bol bol su altı çekimleri yapılmış. Ünlü Rolling Stone’daki başlık ise çarpıcı: Uzayın Efendisi.

Bu arada uzay bilimcilerinin filmde buldukları yanlıştan bir kitap çıkar herhalde. Clooney’in kostümünün demode oluşundan, uzayda dönmenin bu kadar estetik olmadığına, römorkajın mümkün olmadığından uzayda iki cismin böyle çarpışamayacağına kadar yüzlerce hata yazılıp çiziliyor. Elbette bütün bunların tek cevabı var; ama bu bir film sadece!

100 milyon dolar bütçeli Gravity/Yerçekimi gişelerde yapımcıları güldürdü. Filmin sadece Amerika’da geçen hafta sonuna kadar yaptığı hasılat 150 milyon doları geçti.