VEDA: Resimli İnkılap Tarihi!

Aslında sevgili Zülfü Livaleni’yi de anlıyoruz. Hem ‘Atatürk’ gibi bir konuda film çekeceksiniz, hem de içinden geçtiğimiz bu hassas günlerde! Üstüne üstlük Can Dündar ‘insani yön’ gösterme gayretinden dolayı kısa süre önce neredeyse ipe çekilmeye kalkışılmışken! Ne gereği var değil mi?

Bir sanat eseri ‘sonuç odaklı’ olarak hazırlanınca ortaya çıkan şey ‘oturaklı’ bir film yerine sinema seyircisinin dışında bir profili hedefleyen ‘ürün’ oluyor maalesef. Açıkçası Zulfü Livaneli’nin yıllar sonra bir film için kolları sıvaması şahsen beni heyecanlandırmıştı. Çok değerli bir müzisyen ve entelektüelin -belki de- bir veda filmi olabilecek olan son çalışmasının daha yeni ve önemli şeyler söylemesi gibi yüksek bir beklenti içerisine girmiştim. (Livaneli’nin, kızının yazdığı senaryo ile ünlü sinemacı Elia Kazan’ın hikâyesini ‘Eli’nin Yolculuğu’ ismiyle çekmeye hazırlandığını sinema kaynaklarından bu vesileyle öğrenmiş oldum.)

Ve fakat ne yapmış sevgili Livaneli?

Açmış bildik tarih kitaplarını, toplamış cümle klişeleri ortaya Veda çıkmış. Aslına bakılırsa çekim öncesi epey emek harcanmış gibi görünen bir film Veda. 29 araç, 98 kişilik ekip, 2 bin kişilik figürasyon, 52 terzi, 6 ayakkabı ve lostra ustası, 3 şapka ustası vs. Ancak -ve ne yazık ki- sonuçta aceleye getirilmiş izlenimi veren, orta mektep düzeyinde bir resimli inkılap dersi atlası çıkmış. Sonuç böyle olunca kâğıt üzerinde ‘Efendim şu kadar yabancı makyöz, set adamı, teknik teferruat’ filan pek etkileyici olmuyor ne yazık ki!

Ne olmuş? Çıkamamış açık alınla; yazık olmuş!

Yer Demir Gök Bakır’ın umut vadeden yönetmeninin yerini neredeyse yeni hiçbir şey söylemeyen, klişenin dibine vurmuş acemi bir sanat adamı almış. İnsanın aklına o meşhur anekdot geliyor. Hani yazdığı şiirleri okuyup değerlendirmesi için ünlü yazar Shakespeare’e yollayan şemsiyecinin aldığı cevap: Dostum siz şemsiye yapın, hep şemsiye yapın, sadece şemsiye yapın.

Zulfü Bey siz şarkı yapın, hep şarkı yapın sadece şarkı yapın…